Những ngày gần đây, miền Bắc đang đón những đợt không khí lạnh, những đợt rét sâu. Với nhiệt độ thường xuyên dưới 10 độ C, người dân nhiều vùng, nhất là vùng núi cao vẫn có thói quen dùng than, củi đốt để sưởi ấm ở trong phòng kín. Việc làm này dẫn đến nguy cơ cao bị ngộ độc khí CO (carbon monoxide).
Ngày hôm qua (25/01/2024), Viện Y học biển tiếp nhận liên tiếp 3 trường hợp ngộ độc khí CO do sưởi ấm bằng than chuyển về từ Bệnh viên đa khoa tỉnh Lạng Sơn.
Trường hợp thứ nhất là 2 bệnh nhân là 2 vợ chồng, người chồng sinh năm 1963, người vợ sinh năm 1976, trưa ngày 23/01/2024 hai vợ chồng đốt than hoa trong phòng ngủ để sưởi ấm. Đến tối hàng xóm đến rủ đi ăn lẩu nhưng gọi cửa mãi không thấy trả lời, mọi người nghi có chuyện nên đã gọi con trai về mở cửa thì phát hiện thấy cả hai vợ chồng trong tình trạng bất tỉnh, gọi hỏi không trả lời, người tím đỏ, nhịp thở rất yếu, nên đã chuyển các bệnh nhân đến cấp cứu tại Trung tâm y tế huyện Lộc Bình và sau đó đến được chuyến đên Bệnh viện đa khoa tỉnh Lạng Sơn. Tại đây bệnh nhân được đặt nội khí quản và thở máy với ô xy liều cao, nhưng kết quả tiến triển của người chồng không tiến triển tốt, không đi lại được, không trả lời được các câu hỏi của thày thuốc. Người vợ tỉnh trở lại nhưng trí nhớ bị rối loạn, không nhớ được những gì đã xảy ra, và không trả lời chính xác các câu hỏi, người mệt mỏi và đau đầu. Sau khi nhận được yêu cầu xin trợ giúp của GS.TS Nguyễn Trường Sơn chuyên gia đầu ngành về Y học dưới nước và Oxy cao áp từ Bệnh viện đa khoa tỉnh Lạng Sơn, GS Sơn đã yêu cầu Bệnh viện ĐK Lạng Sơn chuyển các bệnh nhân về Trung tâm Y học dưới nước và Oxy cao áp càng nhanh càng tốt. Ngay sau đó 3 tiếng đồng hồ, các bệnh nhân được chuyển về Viện Y học biển trong tình trạng: mệt nhiều, ăn uống qua sonde, đau đầu, chóng mặt quay cuồng, buồn nôn, không ngồi dậy được. Bệnh nhân được các thày thuốc trực cấp cứu đã hội chẩn với GS.TS.Nguyễn Trường Sơn, GS Sơn trực tiếp khám, cho xét nghiệm khí máu, xét nghiệm huyết học và hoá sinh, chụp XQ tim phổi và chụp cắt lớp vi tính sọ não, kết quả của người chồng rất nặng: phù não, nhồi máu não đa ổ khắp 2 bán cầu, tăng men tim, CKMB. Người vợ không chịu chụp và xét nghiệm. Người chồng được chẩn đoán là ngộ độc khí CO, có nhồi máu não do thiếu Oxy quá lâu, suy đa tạng. Bệnh nhân được chỉ đinh điều trị bằng phương pháp hồi sức cao áp, với phác đồ VINIMAM 4, người vợ cũng được điều trị miễn phí (BN là người dân tộc Tày). Sau 60 phút điều trị trong buồng cao áp, bệnh nhân đã tự rút sonde dạ dày, ngồi dậy và tự ăn uống được. Khi kết thúc ca điều trị, bệnh nhân đỡ mệt nhiều, đỡ đau đầu, chóng mặt, không buồn nôn, bệnh nhân tự đứng dậy đi về bệnh phòng được. Bản thân bệnh nhân chia sẻ rất phấn khởi và bất ngờ với kết quả chỉ sau 1 ca điều trị.
Trường hợp thứ hai là 1 em bé mới 11 tuổi. Người nhà đã mang than tổ ong vào phòng tắm để sưởi ấm trong lúc bé tự tắm. Sau khoảng 40 phút, trẻ được người nhà phát hiện bất tỉnh trong nhà tắm, gọi hỏi không đáp ứng. Sau khi được cấp cứu tại bệnh viện đa khoa tỉnh Lạng Sơn và liên hệ với GS.TS.Nguyễn Trường Sơn, bố mẹ đã chuyển trẻ về Viện Y học biển để được điều trị bằng oxy cao áp. Trẻ nhập viện trong tình trạng: mệt mỏi nhiều, buồn nôn, nôn nhiều lần ra thức ăn, kèm theo đau nhức đầu. Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của GS. Nguyễn Trường Sơn, trẻ được khám và làm các xét nghiệm cần thiết, được chuyển ngay sang Trung tâm Y học dưới và Oxy cao áp, điều trị phác đồ theo phác đồ VINIMAM 4. Sau ca điều trị đầu tiên kéo dài 6 tiếng, trẻ đỡ mệt, hết đau đầu, không còn buồn nôn.
Sáng nay, sau ca điều trị thứ 2, tất cả các bệnh nhân đều tiến triển rất tốt, tỉnh táo trở lại hoàn toàn, nhớ lại được các sự việc xảy ra trước khi bị bất tỉnh, người chồng đi lại hoàn toàn bình thường, kể lại mọi việc xảy ra, xét nghiệm cho thấy tổn thương của một số tạng đã gần trở lại mức bình thường (Men Troponin, CKMB đều giảm gần đến mức bình thường).
Như vậy, với các trường hợp ngộ độc khí CO, trị liệu oxy cao áp là phương pháp duy nhất và nhanh nhất để cứu sống bệnh nhân và giúp bệnh nhân hồi phục không để lại di chứng đặc biệt là các di chứng về thần kinh và trí tuệ. Trong điều kiện thời tiết giá lạnh, đặc biệt ở những vùng núi cao, mọi người nên hạn chế, không sử dụng than, củi để sưởi ấm nhất là trong phòng kín. Nếu có trường hợp đáng tiếc xảy ra, hãy liên hệ ngay với chúng tôi, Viện Y học biển 0225 3 519 317, trung tâm Y học dưới nước và oxy cao áp (máy lẻ 107).
