LẠI THÊM 3 THỢ LẶN BỊ TAI BIẾN ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ THÀNH CÔNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP Ô XY CAO ÁP

LẠI THÊM 3 THỢ LẶN BỊ TAI BIẾN ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ THÀNH CÔNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP Ô XY CAO ÁP

                                                                                                                                                                                       GS.TS Nguyễn Trường Sơn

                                                                                                                                                            GĐ Trung tâm Y học dưới nước và Ô xy cao áp, Viện Y học biển

            Trong thời gian nửa cuối tháng 10 năm 2019 Trung tâm Y học dưới nước và Ô xy cao áp, Viện Y học biển Việt Nam đã liên tiếp tiếp nhận 3 ca tai biến lặn, trong đó 2 ca tai biến do lặn đánh bắt hải sản ở ngư trường Bạch Long Vỹ, Hải Phòng và đặc biệt có một ca tai biến lặn trục vớt tàu đắm ngay tại Sông Hồng, đoạn chảy qua Thành phố Hà Nội. Diễn biến quá trình bị tai nạn và quá trình cấp cứu, điều trị cho nạn nhân:

Ca thứ nhất: Bệnh nhân Bùi Duy C 33 tuổi và quê ở huyện đảo Cô Tô, chuyên hành nghề lặn đánh bắt cá song tự nhiên ở ngư trường Bạch Long Vỹ. Cả 2 cùng nhóm lặn và làm việc ở độ sâu 30 m nước, thời gian ở dưới nước (thời gian đáy) là hơn một tiếng đồng hồ. Do chủ quan nên khi nổi lên mặt nước để nghỉ bệnh nhân bị giảm áp rất nhanh chỉ 2-3 phút. Sau khi lên đến mặt nước bệnh nhân bị choáng váng, khó thở, tê, yếu tứ chi, bệnh nhân biết mình bị tai biến nên đã cùng bạn cũng bị tai biến lặn khi cùng lặn với bệnh nhân thực hiện tự điều trị bằng tái tăng áp trong môi trường nước biển ở độ sâu 10 m. Tuy nhiên, do khi nổi lên (giảm áp) vẫn không đúng qui trình giảm áp nên tất cả các triệu chứng lâm sàng của bệnh giảm áp trở nên trầm trọng hơn như choáng váng, khó thở, không bắt được mạch kể cả động mạch đùi. Các chi của bệnh nhân bị liệt nên cử động rất khó khăn và bệnh nhân nhanh chóng được đưa vào đảo Bạch Long Vỹ cấp cứu.

Tại Trung tâm y tế quân dân y của đảo tích cực hồi sức dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia về y học hồi sức cao áp và các bác sỹ chuyên khoa cao áp. Tuy nhiên, tình trạng của bệnh nhân không khá lên được bao nhiêu, nên Trung tâm y tế quân dân y của đảo đã yêu cầu sự trợ giúp của Trung tâm cứu nạn hàng hải khu vực 1 để chuyển bệnh nhân về Viện Y học biển VN để điều trị bằng thiết bị đặc chủng (tức thiết bị cao áp).

Bệnh nhân đã được chuyển về Viện Y học biển VN cùng với bệnh nhân Lê Xuân V làm cùng tàu cũng bị tai nạn nhưng nhẹ hơn. Đúng 22 giờ 45 phút đêm ngày 4/10/2019… tàu cập cảng Hải Phòng, xe và kíp cấp cứu của Viện đã trực sẵn tại cảng đã đón và chuyển bệnh nhân vào Viện ngay. Tại Liên khoa cấp cứu-HSTC và Chống độc biển, cả 2 bệnh nhân đã được các bác sỹ trong kíp trực dưới sự chỉ đạo trực tiếp của GS Nguyễn Trường Sơn, GĐ Trung tâm Y học dưới nước và Ô xy cao áp khám và làm ngay các xét nghiệm cần thiết để chẩn đoán.

  • BN C vẫn đang trong tình trạng khó thở, mạch không bắt được kể cả động mạch đùi, huyết áp tụt thấp, da tím tái, các chi vận động rất hạn chế, bí tiểu, kết quả chụp cắt lớp vi tính cột sống cho thấy bệnh nhân bị các bóng khí khá lớn ở trong cột sống đoạn ngực (D8-D10) và thắt lưng, đây chính là nguyên nhân gây nên chứng bệnh giảm áp của người lặn.

Bệnh nhân đã ngay lập tức được thiết lập 2 đường truyền tĩnh mạch, đặt sond dạ dày và bàng quang. Ngay sau đó BN đã được đưa vào buồng cao áp để hồi sức (Hồi sức cao áp) và sử dụng phương pháp điều trị tận gốc bằng ô xy cao áp theo phác đồ VINIMAM 4 với áp suất 2,8 ATA, thời gian điều trị là 6 giờ dưới sự giám sát của kíp thày thuốc cao áp và hồi sức tích cực. Sau ca điều trị đầu tiên bệnh nhân dã tỉnh táo trở lại, các chi đã vận động được trở lại, nhưng vẫn còn trướng bụng và rất đau do tai biến ở bộ máy tiêu hóa. Sau ca điều trị thứ 3 (ngày hôm sau các triệu chứng của tai biến về cơ bản đã hết (chỉ còn trướng bụng nhẹ). Sau một tuần điều trị bệnh nhân đã hoàn toàn khỏe mạnh trở lại và tiếp tục làm việc bình thường.

Ca thứ 2: Bệnh nhân Bùi Xuân V 34 tuổi, cùng quê, cùng tàu lặn với bệnh nhân C cùng lặn ở độ sâu như nhau và giảm áp gần giống nhau, số cuộc lặn trong ngày là từ 5 – 6 cuộc, tổng thời gian ở dưới đáy nước là khoảng từ 5 – 6 giờ, không giảm độ sâu dần theo số cuộc lặn trong ngày theo qui định quốc tế. Lần lặn cuối cùng trong ngày, lúc nổi lên đến mặt nước bệnh nhân cảm thấy đau nhiều trong 2 khớp gối, đi lại khó khăn. Nên bệnh nhân cũng được tàu SAR của Trung tâm tìm kiếm cứu nạn hàng hải  khu vực 1 trở trề Viện YHB cùng với bệnh nhân C. Sau khi được khám xét lâm sàng, làm các xét nghiệm cần thiết và chụp cắt lớt vi tính các khớp gối và đầu dưới xương đùi. Kết quả cho thấy bệnh nhân V  bị tai biến lặn týp 2 với các bóng khí tồn tại trong đầu dưới 2 xương đùi và 2 khớp gối.

Bệnh nhân cũng được chỉ định điều trị đặc hiệu bằng Ô xy cao áp, chỉ sau 2 lần trong buồng cao áp các bóng khí trong xương và khớp đã hết, bệnh nhân đi lại bình thường và về quê luôn.

Ca thứ 3: Bệnh nhân Lê Văn T 39 tuổi ở Hải Phòng hành nghề lặn trục vớt tàu đắm.

Hoàn cảnh xảy ra tai nạn: Khi đang lặn ở độ sâu khoảng 10 m thì bị rơi xuống một hô sâu khoảng 30 m ở lòng sông Hồng đoạn chảy qua Hà Nội, nạn nhân đã phản ứng ngoi lên rất nhanh (khoảng 2 – 3 phút). Sau đó được đưa lên tàu và bệnh nhân xuất hiện tê yếu cả 2 tay, đau dầu dữ dội, buồn nôn, mệt mỏi nhiều. Nạn nhân biết mình bị tai biến lặn nên yêu cầu được chuyển về Viện Y học biển Việt Nam để điều trị.

Tại Khoa Cấp cứu biển, bệnh nhân nhanh chóng được các BS khám, làm các xét nghiệm cần thiết và đã được chẩn đoán là tai biến lặn týp 2 và được chỉ định điều trị bằng ô xy cao áp theo phác đồ VINIMAM 4 (bệnh nhân được điều trị trong buồng cao áp 6 tiếng liên tục, sau khi ra khỏi buồng tất cả các triệu chứng gần như khỏi hết. Tiếp theo bệnh nhân được chạy tăng cường thêm 2 ca nữa thì khỏi hoàn toàn và xuất Viện sau 2 ngày điều trị.

  • Về nguyên nhân của tai nạn:
  • Do không được huấn luyện về an toàn lặn
  • Do giảm áp quá nhanh,
  • Do lặn quá nhiều lần trong ngày và thời gian ở dưới nước của một lần lặn quá lâu, có khi nhiều tiếng liền ở dưới đáy nước
  • Thời gian nghỉ giữa 2 cuộc lặn quá ngắn (15 – 30 phút)
  • Không được huấn luyện về cấp cứu ban đầu các tai biến lặn.
  • Đặc biệt là chưa có Qui định về quản lý hành nghề lặn.
  • Khuyến nghị:
  • Nhà nước cần ban hành các qui định về quản lý hành nghề lặn
  • Tăng cường công tác huấn luyện về cấp cứu các tai biến lặn cho tất cả các ngư dân đang hành nghề lặn đánh bắt hải sản.
  • Tăng cường đào tạo nguồn nhân lực y tế biển cho các huyện đảo và các tỉnh, thành ven biển.
  • Trang bị tủ thuốc cấp cứu bắt buộc cho các tàu hành nghề lặn biển, sông.

Để biết thêm thông tin về điều trị các trường hợp tai biến lặn, các ngư dân có thể gọi điện trực tiếp đến Trung tâm y học dưới nước và Ô xy cao áp theo số điện thoại 02253519687 (107) để được tư vấn và giải đáp kịp thời nhất.

 

4 thoughts on “LẠI THÊM 3 THỢ LẶN BỊ TAI BIẾN ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ THÀNH CÔNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP Ô XY CAO ÁP

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *